bank chce wiedzieć, czy prowadzimy transakcje z sektorami wysokiego ryzyka, co się pod to podpada

Wysokie ryzyko dotyczy klienta, a nie tylko branży

Bank zadaje to pytanie, ponieważ badanie klienta na mocy Ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu jest oparte na ryzyku: im wyższe ryzyko, tym głębsze badanie. "Sektor wysokiego ryzyka" nie jest stałą listą kodów SBI, ale sumą czynników: rodzaju oferowanych produktów lub usług, krajów, z którymi się handluje, strumieni płatności i złożoności struktury własności. Sektory często uważane za niosące podwyższone ryzyko to m.in. handel intensywnie wykorzystujący gotówkę, metale szlachetne i kamienie, transakcje nieruchomościowe, usługi kryptograficzne, broń i towary podwójnego zastosowania oraz handel z krajami znajdującymi się na liście krajów objętych sankcjami lub krajów wysokiego ryzyka. Przedsiębiorstwo działające w tym obszarze nie zostaje automatycznie odrzucone — bank pyta jedynie po to, aby móc lepiej uzasadnić, dlaczego ryzyko jest możliwe do opanowania.

W praktyce zwykle podajesz, czy posiadasz produkty, usługi lub kontrahentów, którzy należą do takiej kategorii, i jeśli tak: jakie środki podejmujesz sam, aby ograniczyć to ryzyko. Często następnie pojawia się pytanie o źródła majątku przedsiębiorstwa, ponieważ sektor i przepływy pieniężne są ze sobą powiązane w badaniu banku. Jeśli nie prowadzisz żadnej z wymienionych działalności, to "nie" jest tu faktycznie prawidłową odpowiedzią — a nie czymś, co trzeba ostrożnie sformułować.

Skąd to wynika: badanie klienta na podstawie Wwft

Obowiązek tego typu pytania wynika z badania klienta, które Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu nakłada na banki: instytucje muszą znać ryzyko związane ze swoimi klientami i w razie potrzeby przeprowadzić pogłębione badanie, co w praktyce przekłada się na kwestionariusze dotyczące sektora, produktów i kontrahentów. Badanie to dotyczy również struktury własności; dlatego też w praktyce pytania dotyczące działalności wysokiego ryzyka często znajdują się w tym samym kwestionariuszu co pytanie kim są ostateczni beneficjenci rzeczywiści przedsiębiorstwa. Nie istnieje ustawowa, wyczerpująca lista "sektorów wysokiego ryzyka" — banki wypełniają to samodzielnie na podstawie własnej polityki ryzyka, opartej na systematyce Ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.